Maska Bahtinov’a

Przyznam szczerze, że o masce Bahtinov’a i jej przeznaczeniu dowiedziałem się niedawno, kiedy zgłębiałem temat ostrych zdjęć. Tak już mam, że nie interesuję się wszystkim na raz, tylko rozwijam swą wiedzę i doświadczenie w miarę, jak rosną potrzeby. Krok po kroku znalazłem się na stronie prezentującej możliwość samodzielnego wykonania maski Bahtinov’a: http://www.deepskywatch.com/Articles/make-bahtinov-mask.html. Po odwiedzeniu tej strony, w ciągu jednego wieczoru, mogłem doświadczyć osobiście idealnego wyostrzenia. Efekt wywołany przez maskę Bahtinov’a można zobaczyć nie tylko na zdjęciach, ale też bezpośrednio przez okular.

W przytoczonym wyżej artykule znaleźć można linki do gotowych plików PDF z maskami dla typowych teleskopów od 60mm do 406mm (16″) oraz link do online’owego kalkulatora generującego szablon maski wg zadanych wymiarów. Autor strony sugeruje wydrukowanie maski na zwykłym papierze, przyklejenie wydruku do właściwego materiału, z którego maska ma być wykonana i wycięcie otworów.

mask_lr
foto: http://www.deepskywatch.com

Ja jednak poszedłem na skróty i wydrukowałem maskę na papierze 250g/m2, złączyłem obie części klejem do papieru i zabezpieczyłem bezbarwną taśmą klejącą. Z tak utworzonego szablonu wyciąłem nożykiem zbędne paski tworząc największą siatkę dyfrakcyjną, jaką kiedykolwiek miałem w rękach 🙂 Korzystając z okazji, że na dokończenie czeka wciąż filtr słoneczny, a jego obudowa zasadniczo się nudzi, używając „blu tack’a” przyczepiłem maskę do pierścienia filtru słonecznego i umieściłem całość w kołnierzu. Zestaw był gotowy do przetestowania w ciągu kilku najbliższych godzin.

20170619_184432

20170619_184445

20170619_184542

Jak można to zobaczyć na wskazanej stronie, na matrycy aparatu (lub w okularze) pojawiają się trzy… hm… prążki, jako efekt dyfrakcji. Ukośne szczeliny w obu obszarach tworzą rozciągnięty „X”, a poziome szczeliny tworzą prostopadły do tych szczelin prążek. W efekcie operowania focuser’em wszystkie prążki przesuwają się względem siebie, ale najważniejsze jest to, że środkowy prążek przesuwa się w lewo lub w prawo względem skrzyżowania prążków ukośnych. Jak się łatwo domyślić, idealnie wyostrzony obraz to taki, w którym wszystkie prążki przecinają się w jednym punkcie. Niestety, nie zrobiłem jeszcze ładnego zdjęcia tych prążków, ale bardzo zgrabnie są one pokazane na stronie https://astronomiaamatorska.blogspot.co.uk/2011/12/ustawianie-ostrosci-maska-bahtinova-z.html.

Bahtinov
foto: https://astronomiaamatorska.blogspot.co.uk

Zdjęcie pierwsze przedstawia zupełnie nieostry obraz. Zdjęcie drugie zbliżone jest do ideału. Zdjęcie trzecie ukazuje przecięcie prążków w jednym punkcie, a zatem obraz jest wyostrzony idealnie.

Wykonana przeze mnie maska jest absolutnie tymczasowa, jest próbą przekonania się na własne oczy, jak to działa. Nie jestem zadowolony z trwałości tego wykonania, a ponadto, samo wycinanie szczelin nożykiem nie było pozbawione błędów. Im więcej szczelin było wyciętych, tym bardziej zmęczone miałem ręce, w wyniku czego niektóre krawędzie nie są idealnie proste. Nie wydaje mi się jednak, by miało to jakieś szczególne znaczenie dla efektu końcowego. Gdybym miał to robić ponownie, podzieliłbym wycinanie na kilka etapów, może wręcz rozbiłbym na kilka dni. Tymczasem będę się teraz zastanawiał, z czego wykonać następną maskę. Najlepiej byłoby ją wydrukować w 3D lub wyciąć na obrabiarce CNC.

Reklamy